Hành động nói -Ngữ Văn 8

hanh-dong-noi-lop-8

Hành động nói

  • Hướng dẫn bài học:

1. Hành động nói là gì?

  • Xét các đoạn văn SGK.

Lí Thông nói với Thạch Sanh nhằm mục đích chính là gì ?Câu nào thể hiện ?

Mục đích: muốn đẩy Thạch Sanh đi để mình hưởng lợi: Thôi ,bây giờ …ngay đi

Lí Thông có đạt được mục đích của mình không? Chi tiết nào nói lên điều đó ?

Có .Vì nghe Lí Thông nói ,Thạch Sanh vội vàng từ giã Lí Thông ra đi.

Lí Thông đã thực hiện mục đích của mình bằng phương tiện gì?

Bằng lời nói, Lý Thông thuyết phục Thạch Sanh

Nếu hiểu hành động là “ việc làm cụ thể của con người nhằm mục đích nhất định” thì việc làm của Lí Thông có phải là hành động không ?Vì sao ?

Việc làm của Lí Thông là một hành động vì đó là một việc làm có mục đích.

Vậy, thế nào là hành động nói ?

  • Ghi nhớ : Học sgk/62

2. Một số kiểu hành động nói thường gặp

* Xem lại các câu nói của Lí Thông ở mục 1.

Chỉ ra mục đích trong những câu nói của Lí Thông ?

Câu 1: Trình bày

Câu 2: Đe doạ

Câu 4: Hứa hẹn

Chỉ ra các hành động nói trong đoạn trích và cho biết mục đích của các hành động nói đó.

+ Lời cái Tí : hỏi ,bộc lộ tình cảm ,cảm xúc

+ Lời của chị Dậu: Tuyên bố ,báo tin.

Vậy ,có những kiểu hành động nói nào ?

* Ghi nhớ : SGK/63

* Ví dụ

– Chiều nay, bạn làm gì? (Hỏi)

– Mình đến thăm Nam bị ốm..( Trình bày)

– Bạn chở mình đi với! ( Điều khiển)

– Ừ, mình sẽ chở bạn. ( Hứa hẹn)

– Bạn là nhất đấy!( Bộc lộ cảm xúc)

3. Cách thực hiện hành động nói

1/ Cách dùng trực tiếp:

a/ Bạn làm bài tập chưa? (Hỏi)

b/ Ông ấy đang cuốc đất. (Trình bày)

c/ Em đừng vẽ bậy lên tường. (Điều khiển)

d/ Ôi, trời lạnh quá! (Bộc lộ cảm xúc)

2/ Cách dùng gián tiếp:

* Nhờ bạn mua quyển vở, có thể nói:

a/ Bạn mua cho mình một quyển vở được không? (Câu nghi vấn)

b/ Mình muốn bạn mua cho mình một quyển vở. ( Câu trần thuật)

* Bộc lộ tình cảm, cảm xúc:

Anh mà chết là chỉ tại cái tội ngông cuồng dại dột của tôi. Tôi biết làm thế nào bây giờ?

( Câu nghi vấn)

  • Ghi nhớ : SGK/71

II. Luyện tập

Bài 1/63: Trần Quốc Tuấn viết “ Hịch tướng sĩ nhằm mục đích khích lệ tướng sĩ học tập “Binh thư yếu lược” do ông soạn ra và khích lệ lòng yêu nước của tướng sĩ

Bài 2/63: Chỉ ra các hành động nói và mục đích của mỗi hành động nói đó :

– Bác trai …. rồi chứ ? ( H động hỏi )

– Cảm ơn ….thường . Nhưng …lắm (trình bày)

-Này ….trốn .( điều khiển )

-Chứ…hoàn hồn .( Trình bày )

-Vâng … cụ (Hứa hẹn),còn lại (trình bày)

-Thế thì … rồi đấy ! (điều khiển )

Bài 3/64

– Anh phải hứa …xa nhau   (Điều khiển)

– Anh hứa đi .                   (Điều khiển)

– Anh xin hứa                       (Hứa hẹn)

  • Bài tập bổ sung:

Đặt câu minh họa các kiểu hành động nói ( Thi viết nhanh)

II. Luyện tập (tt)

Bài tập 1/71: Tìm các câu nghi vấn trong bài “ Hịch tướng sĩ”:

– Từ xưa các bậc  … không có.

( khẳng định )

– Lúc bấy giờ … muốn vui vẻ phỏng có được không ?

(  phủ định)

– Lúc bấy giờ … không muốn vui vẻ phỏng có được không ?

( khẳng định )

– Vì sao vậy ?

(  gây sự chú ý)

-Nếu vậy rồi đây…trời đất nữa ? (  phủ định)

Bài tập 2/71: Tìm câu trần thuật có mục đích cầu khiến :

a, Đoạn a : Cả đoạn đều có mục đích cầu khiến, kêu gọi .

-Cách dùng gián tiếp tạo sự đồng cảm sâu sắc , nó khiến cho những nguyện vọng của lãnh tụ trở thành nguyện vọng thiết thân của mọi người.

Bài tập 4/72:  Các cách hỏi đường nên dùng khi hỏi người lớn: a,b,e.

Be the first to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published.